جیبهای خالی قاچاقچیان

در یکی دو ماه اخیر ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز در راستای مبارزه با گوشیهای قاچاق، مانع عرضه و فروش گوشیهای آیفونی که به صورت غیرقانونی وارد کشور شده بودند شد. این اقدام این کالا را در کشور کمیاب و قیمت آن را افزایش داد.

اما از آنجایی که قرار است تا یک ماه و نیم آینده دوباره طرح رجیستری موبایل به صورت آزمایشی در کشور اجرایی شود دیگر تنها گوشیهایی قابلیت کار در شبکه اپراتوری کشور را خواهند داشت که از طریق مبادی قانونی و رسمی در کشور وارد شده باشند. بر همین اساس مجتبی خسروتاج، قائممقام بازرگانی وزیر صنعت، معدن و تجارت با ارسال نامهای به رییس سازمان توسعه تجارت شرایط جدید واردات گوشی آیفون را اعلام کرد؛ در نامه خسروتاج به ولیالله افخمیراد، آمده است بر اساس مصوبه ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز و نامه سازمان حمایت مصرفکنندگان و تولیدکنندگان مبنی بر معرفی شرکتهای توانمند در ارائه خدمات پس از فروش این تلفن همراه، امکان ثبت سفارش و واردات قانونی برای ۹ شرکت فراهم شده است.

داتیس امرتات، شرکت مدیا پردازش، توسعه سرمایهگذاری گروه آروند، شرکت تجاری دلتا همراهپرداز شرق، سیب طلایی هوشمند، ماناتل پارس، ایرانیان قائم همراه، اکسیر تجارت صبا و الماس سیستم از این پس واردکننده رسمی تلفنهای همراه اپل به ایران خواهند بود. برخی کارشناسان معتقدند که این اقدام وزارت صنعت، معدن و تجارت باعث جلوگیری از قاچاق این کالا در کشور میشود و به نوعی بازار ثبات پیدا میکند و در نهایت با ثبت نمایندگان رسمی این مصرفکنندگان هستند که از خدمات پس از فروش بهرهمند میشوند و حق و حقوق آنها زایل نمیشود.

رییس اتاق اصناف ایران میگوید: ثبت ۹ شرکت به عنوان واردکنندگان قانونی گوشی آیفون، از سوی وزارت صنعت، معدن و تجارت گامی مثبت است. باید بپذیریم که بعضی از کالاها در ایران نمایندگی رسمی ندارند و باید برای حل این مسئله چارهای بیندیشیم. علی فاضلی در گفتوگو با صمت میافزاید: متاسفانه هیچ نهادی پاسخگوی این مسئله نبود که این کالاهای شرکتهایی که در ایران نمایندگی رسمی ندارند از چه مبادی وارد کشور میشود. خوشبختانه در دوران پساتحریم دولت یازدهم به جد پیگیر این مسئله شده و با قاطعیت اقداماتی در این انجام داده است. وی در ادامه بیان میکند: در هر حال معرفی این ۹ شرکت را مثبت ارزیابی میکنم. البته نمیدانم که این شرکتها دارای نمایندگی رسمی از آیفون هستند یا اینکه فقط مجاز به واردات آیفون هستند و به نوعی واردکردن آنها نیز نوعی قاچاق به شمار میرود؟

فاضلی میگوید: من اشرافی به مسئله ندارم و نمیخواهم درباره آن سخن بگویم. همین که واردکنندگان این گوشی مشخص شدند، گام مثبتی برداشتهایم. هرچند به نظر من این اقدام نمیتواند چندان چاره درد باشد. رییس اتاق اصناف ایران اظهار میکند: مردم نسبت به خرید این کالا تمایل زیادی نشان میدهند و میخواهند این کالا به کشور وارد شود. اینجاست که این پرسش مطرح میشود که چرا نمایندگی رسمی این کالا در کشور تاسیس نمیشود؟

وی در ادامه میافزاید: اگر آیفون نسبت به دایر کردن نمایندگی رسمی در ایران تمایلی ندارد چرا باید این کالا به کشور وارد شود؟ اگر آنها تمایلی نسبت به پذیرش مسئولیت ورود این کالا به ایران ندارند ما نباید اجازه واردات بدهیم. گرفتاری ما این است که مردم نسبت به خرید برخی از این برندهای تجاری که نمایندگی هم در ایران دارند، اشتیاق نشان میدهند. فاضلی میگوید: اگر بخواهیم میتوانیم نمایندگی رسمی این کالا را اخذ کنیم. امکان ندارد که بگویم فلان شرکت مایل به تاسیس نمایندگی رسمی در کشور ما نیست. اگر نمیتوانیم نمایندگی رسمی دایر کنیم پس این ۹ شرکت از کجا میتوانند این کالا را وارد کنند؟ بدون تردید با شرکت مادر ارتباط برقرار کردهاند. وی در ادامه میافزاید: در هر حال اصل قصه مثبت است که چند شرکت به عنوان متولی وارد کردن این کالا مشخص شدهاند.

من معتقدم روی هر کالایی که دست بگذاریم، میتوانیم نمایندگی آن را دریافت کنیم که البته آن کالا مورد نیاز مردم نیز باشد. رییس اتاق اصناف ایران اظهار میکند: تا امروز من همتی برای واردات قانونی بعضی از کالاها در کشور ندیدهام. این مسئله باعث میشود جیب کسانی که خواهان قاچاق هستند پر شود. وی در ادامه درباره فواید تاسیس نمایندگی رسمی کالا میگوید: هر شرکتی که نمایندگی رسمی در کشور دارد، موظف به ارائه خدمات پس از فروش است. در واقع نمایندگی رسمی با واردات هدفمند و قانونمند از قاچاق آن کالا جلوگیری میکند یا حداقل قاچاق آن را کماثر خواهد کرد. فاضلی در پایان میگوید: در هر حال باید یک استراتژی معین برای تامین و توزیع کالاها تعریف کنیم. متاسفانه این استراتژی تا کنون برای بعضی از کالاها تعریف نشدهاست. بعضی از کالاها در کشور مصرف دارند -حتی مواد خوراکی و میوه- و به واردات آن نیاز داریم اما نمیدانم چرا سعی نمیکنیم به صورت قانونی آنها را وارد کنیم و این چالش بزرگی در نظام اقتصادی ایران است.

ثبات در بازار آیفون

نایب رییس اتاق اصناف تهران که ریاست اتحادیه لوازم صوتی و تصویری را نیز به عهده دارد، میگوید: من این حرکت وزارت صنعت، معدن و تجارت را مثبت ارزیابی میکنم زیرا چشمانداز خوبی برای این اقدام قابل ترسیم است. در هر حال باید متولی واردات این کالا (آیفون) مشخص میشد تا مردم از خدمات پس از فروش این کالا بهرهمند شوند. ابراهیم درستی در گفتوگو با صمت میافزاید: یکی از راههای جلوگیری از قاچاق کالا در کشور وجود نمایندگی رسمی آن کالاست. وی در پاسخ به این پرسش که آیا اعلام این ۹ شرکت را میتوانیم به مثابه تاسیس نمایندگی رسمی آیفون در کشور در نظر بگیریم، میگوید: پاسخ پرسش شما مثبت نیست؛ این شرکتها فقط مجوز واردات این کالا را دارند. اگر شرکتی بخواهد نمایندگی رسمی در کشور تاسیس کند باید شرایط لازم را داشته باشد و بعد از احراز این شرایط، سازمان صنعت، معدن و تجارت بر اساس قواعدی که مشخص کرده به آن شرکت نمایندگی میدهد. وی در ادامه بیان میکند: درخواست ما از وزارت صنعت، معدن و تجارت این بود که محدودیتی برای ورود این کالا ایجاد نکند و اجازه بدهد شرکتهایی که شرایط لازم را دارند این نشان تجاری را وارد کنند تا در آینده نمایندگی رسمی این کالا را دریافت کنیم.

درستی درباره شرایط اولیه شرکتهایی که میتوانند مجوز واردات کالا را دریافت کنند، میگوید: وقتی شرکتی میخواهد نمونه کالایی را وارد کند، باید کارت بازرگانی داشته باشد. دوم اینکه این توانایی را داشته باشد که بتواند با شرکت مادر قرارداد منعقد کند و در نهایت این وزارت صنعت، معدن و تجارت است که مجوزهای لازم را صادر میکند. رییس اتحادیه لوازم صوتی و تصویری میگوید: به نظر من یکی از راههای مبارزه با کالای قاچاق این است که نمایندگان رسمی واردات کالاها را مشخص کنیم. من این مسئله را فقط درباره آیفون مطرح نمیکنم بلکه معتقد هستم تمامی کالاهایی که از مبادی غیررسمی در کشور وارد میشود و از سوی مردم با استقبال مواجه شدهاند باید نمایندگی رسمی خود را در کشور ثبت کنند. نایب رییس اتاق اصناف تهران در پایان میگوید: تا به امروز شرکت اپل خدمات پس از فروش و سرویس خوبی به مصرفکنندگان خود در ایران ارائه نداده است. در ایران حق و حقوق مصرفکنندگان از بین رفته است. ما در دوران پساتحریم هستیم. باید سعی کنیم بازار را به حالت ثبات بازگردانیم و خدمات پس از فروش را به مصرفکنندگان خود ارائه بدهیم.

نکته پایانی

بنا به اعتقاد کارشناسان اگر نمایندگان رسمی واردات کالا در کشور مشخص شوند با قاچاق آن کالا در کشور مبارزه کردهایم. با تاسیس نمایندگی رسمی در کشور مصرفکنندگان از حق خود که همان خدمات پس از فروش است بهرهمند میشوند و در نهایت این اقدام باعث میشود بازار کشور ثبات داشته باشد. گفتنی است، تلاشهای خبرنگار صمت برای شنیدن پاسخ از مدیران شرکتهایی که واردات آیفون به آنها واگذار شده به نتیجه نرسید و نتوانستیم پاسخ سوالات و ابهاماتی که در ذهن مردم و مسئولان صنفی است را نیز از زبان مدیران این شرکتها بشنویم.